‘Casuïstiek activeert de student en dat is precies wat de zorg vraagt’

Rick Steggerda, storyteller en gespreksontwerper

'Ik studeerde Communicatiewetenschap, maar op een dag in de trein vroeg ik mij af: wat wil ik nu echt? Het antwoord was: de nieuwe Mart Smeets worden,' aldus een lachende Rick Steggerda, storyteller en gespreksontwerper. 'Na het behalen van mijn bul ben ik naar de HKU gegaan, faculteit Theater. Tijdens de studie 'Writing for Performance' leerde ik schrijven voor toneel en film, maar ik ontdekte dat radiodrama mij heel erg ligt. Via het schrijven voor hoorspel leerde ik wat nodig was om tot de kern van een verhaal te komen. Gaandeweg werd me helder dat ik ook een goede dramaturg ben, iemand die juiste vragen kan stellen om de kern te raken. Dat werkt ook in de opdracht voor het ROC: wat is de kern van de casus, waar moet het over gaan? Welke verhaalvorm zet ik in?' In dit interview vertelt Rick over de inzet van casuïstiek in het Onderwijs op Maat bij het Gezondheidszorgcollege van het ROC.


Normatieve professionaliteit
'De afgelopen twee jaar heb ik de master Begeleidingskunde aan de hogeschool van Rotterdam gevolgd. In de opleiding spraken we vaak over normatieve professionaliteit: welke krachten staan op spanning, wie ben ik daarin en hoe weeg ik mijn keuze af? Dat is een belangrijke leerlijn, ook voor verzorgenden en verpleegkundigen. Naast vaardigheden en kennis moet je jezelf goed kennen om dit werk goed te kunnen doen. Wat raakt jou in het contact met een cliënt? Wat doe je bij een crisis? Hoe handel je? Schiet je dan in een protocol of tast je af? Wanneer volg je de regel en wanneer je intuïtie?'

Activeren
'Ik heb de beroepsthema's Basiszorg en Levensloop opgepakt met docenten Margreet Bakker en Yvette de Vries - van Mourik. Voor beide beroepsthema's heb ik een grit gemaakt: wat moet terugkomen in de casus? Belangrijk is dat de casuïstiek – het verhaal – de student activeert. Dat de student gaat reflecteren en zich afvraagt: wat vraagt deze situatie van mij? Wat is mijn standpunt? Dat levert goede discussies op.
De student wordt zich door de casus en het maken van de opdrachten bewust van het feit dat het verhaal verandert. Hiervoor heb ik gelaagdheid en ontwikkeling in de verhalen aangebracht. De student wordt zich zo bewust van de telkens veranderende praktijk. Het schrijven is een intuïtief proces van mijn kant, waarbij de docenten gericht zijn op vakkennis en didactiek. En op hoe je de aandacht van de individuele student vangt en hoe je met de groep aan de slag kunt.'

Levensecht
'Bij Levensloop heb ik veel eigen ervaring ingebracht. Het verhaal over de 56-jarig Jacqueline bijvoorbeeld, is iets wat ik van dichtbij met een vriend heb meegemaakt. In de casus is Jacqueline opgegroeid met een vader die haar op haar 10e heroïne aanbood. Dat is enorm bepalend voor je verdere leven. Voor het personage van Mila heb ik mijn eigen levenservaring omgezet naar casuïstiek. Daarbij speel ik met de vorm. In Levensloop heeft ieder verhaal een andere stijl: dagboekfragment, brief of beschrijvend verhaal.'

Pionier
'Ik geloof heel erg in deze vorm van onderwijs; het directe aanspreken van de student. Wat ligt er voor je? Wat moet je daarmee? Je neemt de student aan de hand, neemt hem mee in het verhaal. Dat is ook wat de zorg vraagt. Het ROC pioniert met dit onderwijs: ze hebben de visie, creëren de randvoorwaarden en zetten het neer. Wat ik er zo mooi aan vind, is dat het voor meerdere doelgroepen en opleidingen is, zowel voor de voltijdstudent als de zijinstromer/BBL-er. Dat is zo moeilijk in een curriculum te vatten. Omdat de casuïstiek uitgangspunt is, kun je de beroepsthema's -  de modules - goed afzonderlijk oppakken. En dat is mooi voor de instellingen die om het ROC heen staan: het maakt het makkelijker om 'op de leest' maatwerk aan te bieden. De basis in de verhalen ligt er nu, dit kun je krachtiger uitbuiten voor de zorgprofessionals. Het is écht modulair.'

Delen en volgen
Wil je op de hoogte blijven van hoe we binnen het modulair opleiden het casusgestuurde onderwijs vormgeven en hoe we daarin samenwerken met aangesloten praktijkinstellingen? Volg dan de community van het Gezondheidszorgcollege op LinkedIn. 
Zijn er in jouw praktijkinstelling voorbeelden van 'good practices' als het gaat om patiëntenzorg en het opleiden van aanstormend zorgprofessionals? Wij zijn benieuwd naar deze verhalen en delen deze graag via de community: laat het Inger Sluimer weten. 

24 juli 2019
ROC Midden Nederland
Gezondheidszorg College

Heb je vragen?

Studiekeuzevragen? Vraag het ons voorlichtingscentrum: